oà bhadraà karëebhiù çåëuyäma devä
 bhadraà paçyemäkñabhir yaja-träù
sthirair aìgais tuñöuväàsas tanübhir
 vyaçema deva-hitaà ya äyuù

svasti na indro våddha-çraväù
 svasti naù püñä viçva-vedäù
svasti nas tärkñyo ariñöanemiù
 svasti no båhaspatir dadhätu
oà çäntiù çäntiù çäntiù

1.1
oà sukeçä ca bhäradväjaù çaibyaç ca satyakämaù sauryäyaëé ca gärgyaù kauçalyaç cäçvaläyano bhärgavo vaidarbhiù kabandhé kätyäyanas te haite brahma-parä brahma-niñöhäù paraà brahmänveñamäëä eña ha vai tat sarvaà vakñyatéti te ha samit-päëayo bhagavantaà pippalädam upasannäù.
1.2
tän ha åñir uväca bhüya eva tapasä brahma-caryeëa çraddhayä saàvatsaraà saàvatsyatha yathä-kämaà praçnän påcchata yadi vijïäsyämaù sarvaà ha vo vakñyäma iti.
1.3
atha kabandhé kätyäyana upetya prapaccha bhagavan kuto ha vä imäù prajäù prajäyanta iti.
1.4
tasmai sa hoväca prajä-kämo vai prajä-patiù sa tapo 'tapyata sa tapas taptvä sa mithunam utpädayate. rayià ca präëaà cety etau me bahudhä prajäù kariñyata iti.
1.5
ädityo ha vai präëo rayir eva candramä rayir vä etat sarvaà yan mürtaà cämürtaà ca tasyän mürtir eva rayiù.
1.6
athäditya udayan yat präcéà diçaà praviçati tena präcyän präëän raçmiñu sannidhatte yad dakñiëäà tat prätécéà yad udécéà yad adho yad ürdhvaà yad antarä diço yat sarvaà prakäçayati tena sarvän präëän raçmiñu sannidhatte.
1.7
sa eña vaiçvänaro viçva-rüpaù präëo 'gnir udayate. tad etad åcäbhyuktam.
1.8
viçva-rüpaà hariëaà jäta-vedasaà
 paräyaëaà jyotir ekaà tapantam
sahasra-raçmiù çatadhä vartamänaù
 präëaù prajänäm udayaty eña süryaù
1.9
saàvatsaro vai prajäpatis tasyäyane dakñiëaà cottaraà ca. tad ye ha vai tad iñöä-pürte kåtam ity upäsate te cändramasam eva lokam abhijayante. ta eva punar ävartante tasmäd ete åñayaù prajä-kämä dakñiëaà pratipadyante. eña ha vai rayir vai pitå-yäëaù.
1.10
athottareëa tapasä brahma-caryeëa çraddhayä vidyayätmänam anviñyäd ity ädityam abhijayanta etad vai präëänäm äyatanam etad amåtam abhayam etat paräyaëam etasmän na punar ävartanta ity eña nirodhas tad eña çlokaù.
1.11
païca-pädaà pitaram dvädaçäkåtià
 diva ähuù pare ardhe puréñiëam
atheme anya upare vicakñaëaà
 sapta-cakre ñaò-ara ähur arpitam iti
1.12
mäso vai prajäpatis tasya kåñëa-pakña eva rayiù çuklaù präëas tasmäd ete åñayaù çukla iñöaà kurvantétara itarasmin.
1.13
aho-rätrau vai prajäpatis tasyähar eva präëo rätrir eva rayiù präëaà vä ete praskandanti ye divä ratyä saàyujyante brahma-caryam eva tad yad rätrau ratyä saàyujyante.
1.14
annaà vai prajäpatis tato ha vai tad retas tasmäd imäù prajäù prajäyanta iti.
1.15
tad ye ha tat prajäpati-vrataà caranti te mithunam utpädayante. teñäm evaiña brahma-loko yeñäà tapo brahma-caryaà yeñu satyaà pratiñöhitam.
1.16
teñäm asau virajo brahma-loko na yeñu jihmam anåtaà na mäyä ceti.

2.1
atha hainaà bhärgavo vaidarbhiù papraccha bhagavan katy eva deväù prajäù vidhärayante katara etat prakäçayante kaù punar eñäà variñöha iti.
2.2
tasmai sa hoväcäkäço ha vä eña devo väyur agnir äpaù påthivé väì manaç cakñuù çrotraà ca. te prakäçyäbhivadanti vayam etad bäëam avañöabhya vidhärayämaù.
2.3
tän variñöhaù präëa uväca, mä moham äpadyathäham evaitat païcadhätmänaà pravibhajyaitad bäëam avañöabhya vidhärayäméti. te çraddadhänä babhüvuù.
2.4
so 'bhimänäd ürdhvam utkramata iva tasmin utkrämaty athetare sarva evotkrämante tasmiàç ca pratiñöhamäne sarva eva prätiñöhante tad yathä makñikä madhura-räjänam utkrämantaà sarvä evotkrämante tasmiàç ca pratiñöhamäne sarvä eva prätiñöhanta evaà väì manaç cakñuù çrotraà ca te prétäù präëaà stuvanti.
2.5
eño 'gnis tapaty eña sürya
 eña parjanyo maghavän eña väyur
eña påthivé rayir devaù
 sad asac cämåtaà ca yat
2.6
arä iva ratha-näbhau
 präëe sarvaà pratiñöhitaà
åco yajüàñi sämäni
 yajïaù kñatraà brahma ca
2.7
prajäpatiç carasi garbhe
 tvam eva pratijäyase
tubhyaà präëa prajäs tv imä balià haranti
 yaù präëaiù pratitiñöhasi.
2.8
devänäm asi vahni-tamaù
 pitèëäà prathamä svadhä
åñéëäà caritaà satyam
 atharväìgirasäm asi
2.9
indras tvaà präëa tejasä
 rudro 'si parirakñitä
tvam antarékñe carasi
 süryas tvaà jyotiñäà patiù
2.10
yadä tvam abhivarñasy
 athemäù präëate prajäù
änanda-rüpäs tiñöhanti
 kämäyännaà bhaviñyatéti
2.11
vrätyas tvaà präëaika-åñir
 attä viçvasya sat-patiù
vayam ädyasya dätäraù
 pitä tvaà mätariçva naù
2.12
yä te tanür väci pratiñöhitä
 yä çrotre yä ca cakñuñi
yä ca manasi santatä
 çiväà täà kuru motkraméù
2.13
präëasyedaà vaçe sarvaà
 tri-dive yat pratiñöhitam
mäteva puträn rakñasva
 çréç ca prajïäà ca vidhehi na iti

3.1
atha hainaà kausalyaç cäçvaläyanaù papraccha. bhagavan kuta eña präëo jäyate katham äyäty asmiï charéra ätmänaà vä pravibhajya kathaà prätiñöhate kenotkramate kathaà bähyam abhidhatte katham adhyätmam iti.
3.2
tasmai sa hoväcäti-praçnän påcchasi brahmiñöho 'séti tasmät te bravémi.
3.3
ätmana eña präëo jäyate. yathaiñä puruñe chäyaitasminn etad ätataà mano-kåtenäyäty asmiï charére.
3.4
yathä samåäò evädhikåtän viniyuìkte etän grämän etän grämän adhitiñöhasvety evam evaiña präëa itarän präëän påthak påthag eva sannidhatte.
3.5
päyüpasthe 'pänaà cakñuù-çrotre mukha-näsikäbhyäà präëaù svayaà prätiñöhate madhye ca samänaù. eña hy etad dhetum annaà samaà nayati tasmäd etäù saptärciño bhavanti.
3.6
hådi hy eña ätmä. atraitad eka-çataà näòénäà täsäà çataà çatam ekaikasyäà dvä-saptatir dvä-saptatiù pratiçäkhä-näòé-sahasräëi bhavanty äsu vyänaç carati.
3.7
athaikayordhrva udänaù puëyena puëyaà lokaà nayate päpena päpam ubhäbhyäm eva manuñya-lokam.
3.8
ädityo ha vai bähyaù präëa udayaty eña hy enaà cäkñuñaà präëam anugåhëäëaù. påthivyäà yä devatä saiñä puruñasyäpänam avañöabhyäntarä yad äkäçaù sa samäno väyur vyänaù.
3.9
tejo ha vä udänas tasmäd upaçänta-tejäù. punar-bhavam indriyair manasi sampadyamänaiù.
3.10
yac-caritas tenaiña präëam äyäti präëas tejasä yuktaù sahätmanä yathä-saìkalpitaà lokaà nayati.
3.11
ya evaà vidvän präëaà veda na häsya prajä héyate 'måto bhavati tad eña çlokaù.
3.12
utpattim äyatià sthänaà
 vibhutvaà caiva païcadhä
adhyätmaà caiva präëasya
 vijïäyämåtam açnute vijïäyämåtam äçnuta iti

4.1
atha hainaà sauryäyaëé gärgyaù papraccha. bhagavann etasmin puruñe käni svapanti käny asmin jägrati katara eña devaù svapnän paçyati kasyaitat sukhaà bhavati kasmin nu sarve sampratiñöhitä bhavantéti.
4.2
tasmai sa hoväca yathä gärgya marécayo 'rkasyästaà gacchataù sarvä etasmiàs tejo-maëòala eké-bhavanti täù punaù punar udayataù pracaranty evaà ha vai tat sarvaà pare deve manasy eké-bhavati. tena tarhy eña puruño na çåëoti na paçyati na jighrati na rasayate na spåçate näbhivadate nädatte nänayad ayate na visåjate neyäyate svapitéty äcakñate.
4.3
präëägnaya evaitasmin pure jägrati. gärhapatyo ha vä eño 'päno vyäno 'nvähärya-pacano yad gärhapatyät praëéyate praëayanäd ähavanéyaù präëaù.
4.4
yad ucchväsa-niùçväsäv etäv ähuté samaà nayatéti sa samänaù. mano ha väva yajamäna iñöa-phalam evodänaù sa enaà yajamänam ahar ahar brahma gamayati.
4.5
atraiña devaù svapne mahimänam anubhavati, yad dåñöaà dåñöam anupaçyati, çrutaà çrutam evärtham anuçåëoti, deça-dig-antaraiç ca pratyanubhütaà punaù punaù pratyanubhavati, dåñöaà cädåñöaà ca çrutaà cäçrutaà cänubhütaà cänanubhütaà ca sac cäsac ca sarvaà paçyati sarvaù paçyati.
4.6
sa yadä tejasäbhibhüto bhavaty atraiña devaù svapnän na paçyaty atha tadaitasmiï charéra etat sukhaà bhavati.
4.7
sa yathä somya vayäàsi väso-våkñaà sampratiñöhante. evaà ha vai tat sarvaà para ätmani sampratiñöhante.
4.8
påthivé ca påthivé-mäträ cäpaç cäpo-mäträ ca tejaç ca tejo-mäträ ca väyuç ca väyu-mäträ cäkäçaç cäkäça-mäträ ca cakñuç ca drañöavyaà ca çrotraà ca çrotavyaà ca ghräëaà ca ghrätavyaà ca rasaç ca rasayitavyaà ca tvak ca spaçayitavyaà ca väk ca vaktavyaà ca hasta cädätavyaà copasthaç cänandayitavyaà ca päyuç ca visarjayitavyaà ca pädau ca gantavyaà ca manaç ca mantavyaà ca buddhiç ca boddhavyaà cähaìkäraç cähaà-kartavyaà ca cittaà ca cetayitavyaà ca tejaç ca vidyotayitavyaà ca präëaç ca vidhärayitavyaà ca.
4.9
eña hi drañöä sprañöä çrotä ghrätä rasayitä mantä boddhä kartä vijïänätmä puruñaù. sa pare 'kñara ätmani sampratiñöhate.
4.10
parameväkñaraà pratipadyate sa yo ha vai tad acchäyam açaréram alohitaà çubhram akñaraà vedayate yas tu somya sa sarva-jïaù sarvo bhavati. tad eña çlokaù.
4.11
vijïänam ätma saha devaiç ca sarvaiù
 präëä bhütäni sampratiñöhanti yatra
tad akñaraà vedayate yas tu somya
 sa sarva-jïaù sarvam eväviveçeti

5.1
atha hainaà çaibyaù satyakämaù papraccha. sa yo ha vai tad bhagavan manuñyeñu präyaëäntam oà-käram abhidhyäyéta. katamaà väva sa tena lokaà jayatéti.
5.2
tasmai sa hoväca etad vai satyakäma paraà cäparaà ca brahma tad oà-käras tasmäd vidvän etenaiväyatanenaikataram anveti.
5.3
sa yady eka-mätram abhidhyäyéta sa tenaiva saàvetitas türëam eva jagatyäm abhisampadyate. tam åco manuñya-lokam upanayante sa tatra tapasä brahma-caryeëa çraddhayä sampanno mahimänam anubhavati.
5.4
atha yadi dvi-mätreëa manasi sampadyate so 'ntarikñaà yajurbhir unnéyate soma-lokam. sa soma-loke vibhütim anubhüya punar ävartate.
5.5
yaù punar etaà tri-mätreëom ity etenaiväkñareëa paraà puruñam abhidhyäyéta sa tejasi sürye sampannaù. yathä pädodaras tvacä vinirmucyata evaà ha vai sa päpmanä vinirmuktaù sa sämabhir unnéyate brahma-lokaà sa etasmäj jéva-ghanät parät-paraà puri-çayaà puruñam ékñate. tad etau çlokau bhavataù.
5.6
tisro mäträ måtyu-matyaù prayuktä
 anyonya-saktä anaviprayuktäù
kriyäsu bähyäbhyantara-madhyamäsu
 samyak-prayuktäsu na kampate jïa
5.7
ågbhir etaà yajurbhir antarikñaà
 sämabhir yat kavayo vedayante
tam oà-käreëaiväyatanenänveti vidvän
 yat tac chäntam ajaraà amåtaà abhayaà paraà ceti

6.1
atha hainaà sukeçä bhäradväjaù papraccha. bhagavan hiraëyanäbhaù kauçalyo räja-putro mäm upetyaitaà praçnam apåcchata. ñoòaça-kalaà bhäradväja puruñaà vettha, tam ahaà kumäram abruvaà näham imaà veda. yady aham imam abodhiñaà kathaà te nävakñyam iti. sa-mülo vä eña pariçuñyate yo 'nåtam abhivadati tasmän närhämy anåtaà vaktum. sa tüñëéà ratham äruhya pravavräja. taà tvä påcchämi kväsau puruña iti.
6.2
tasmai sa hoväca. ihaiväntaù-çarére somya sa puruño yasminn etäù ñoòaça-kaläù prabhavantéti.
6.3
sa ékñäà cakre. kasminn aham utkränte utkränto bhaviñyämi kasmin vä pratiñöhate pratiñöhäsyäméti.
6.4
sa präëam asåjata präëäc chraddhäà khaà väyur jyotir äpaù påthivéndriyaà mano 'nnam annäd véryaà tapo manträù karma lokä lokeñu ca näma ca.
6.5
sa yathemäù nadyaù syandamänäù samudräyaëäù samudraà präpyästaà gacchanti bhidyete täsäà näma-rüpe samudra ity evaà procyate.
evam eväsya paridrañöur imäù ñoòaça-kaläù puruñäyaëäù puruñaà präpyästaà gacchanti bhidyete cäsäà näma-rüpe puruña ity evaà procyate sa eño 'kalo 'måto bhavati. tad eña çlokaù.
6.6
arä iva ratha-näbha
 kalä yasmin pratiñöhitäù
taà vedyaà puruñaà veda
 yathä mä vo måtyuù parivyathä iti
6.7
tän hoväcaitävad eväham etat paraà brahma veda nätaù param astéti..
6.8
te tam arcayantas tvaà hi naù pitä yo 'smäkam avidyäyäù paraà päraà tärayaséti. namaù parama-åñibhyo namaù parama-åñibhyaù.
 
oà bhadraà karëebhiù çåëuyäma devä
 bhadraà paçyemäkñabhir yaja-träù
sthirair aìgais tuñöuväàsas tanübhir
 vyaçema deva-hitaà ya äyuù

svasti na indro våddha-çraväù
 svasti naù püñä viçva-vedäù
svasti nas tärkñyo ariñöanemiù
 svasti no båhaspatir dadhätu
oà çäntiù çäntiù çäntiù